Kỷ niệm 90 năm Ngày thành lập Mặt trận Dân tộc Thống nhất
Việt Nam (18/11/1930 – 18/11/2020)
Mặt trận Dân tộc thống nhất Việt Nam (nay là Mặt trận Tổ quốc Việt Nam) do
Đảng Cộng sản Việt Nam và Chủ tịch Hồ Chí Minh sáng lập, lãnh đạo, được thành lập
ngày 18-11-1930. Trải qua các thời kỳ hoạt động với những tên gọi khác nhau, Mặt
trận không ngừng phát huy tinh thần yêu nước, truyền thống đoàn kết dân tộc Việt
Nam - một nhân tố quyết định thắng lợi của sự nghiệp đấu tranh giành độc lập dân tộc,
thống nhất đất nước, bảo vệ vững chắc tổ quốc xã hội chủ nghĩa, đem lại tự do, hạnh
phúc cho đồng bào.
Giữa lúc cao trào cách mạng đầu tiên mà đỉnh cao là Xô viết Nghệ Tĩnh đang
diễn ra rầm rộ khắp cả nước, ngày 18 -11-1930, Ban Thường vụ Trung ương Đảng
Cộng sản Đông Dương ra chỉ thị thành lập Hội Phản đế Đồng Minh, hình thức đầu
tiên của Mặt trận Dân tộc Thống nhất Việt Nam. Sự ra đời của Mặt trận gắn liền với
sự ra đời của Đảng và ngay từ đầu đã định ra được những vấn đề cơ bản về chủ
trương, chính sách, phương pháp để tổ chức và xây dựng Mặt trận Dân tộc Thống nhất
rất đúng đắn và sáng tạo. Mặt trận ra đời đã gây được cao trào phản đế mạnh mẽ trong
cả nước, đã giúp quần chúng đấu tranh giành được những quyền lợi thiết thực như
tăng lương, giảm giờ làm, hoãn thuế, giảm thuế... Phong trào Phản đế đã ăn sâu vào
các tầng lớp quần chúng công nông và tiểu tư sản, xây dựng được khối liên minh công
nông chặt chẽ, mở đầu trang sử vẻ vang của mặt trận Dân tộc Thống nhất Việt Nam.
Cuộc chiến tranh thế giới thứ hai bùng nổ. Đảng kịp thời xác định giải phóng dân
tộc là nhiệm vụ hàng đầu của cách mạng Đông Dương. Hội nghị Ban Chấp hành
Trung ương tháng 11-1939 chủ trương tiếp tục tạm gác khẩu hiệu ruộng đất và quyết
định thành lập Mặt trận Thống nhất Dân tộc Phản đế Đông Dương nhằm tập hợp lực
lượng chống đế quốc và tay sai, lôi kéo những phần tử tiến bộ trong giai cấp địa chủ.
Nhận rõ sự biến chuyển của tình thế, chủ tịch Hồ chí Minh đã triệu tập Hội nghị
Trung ương lần thứ VIII tháng 5- 1941 xác định cách mạng Việt Nam lúc này là cách
mạng dân tộc giải phóng. Hội nghị quyết định thành lập Việt Nam Độc lập Đồng minh
Hội gọi tắt là Mặt trận Việt Minh. Đây là thời kỳ chính sách Mặt trận được đề ra cụ
thể và được áp dụng sinh động và có kinh nghiệm phong phú nhất. Nhờ chính sách
Mặt trận đúng đắn, phong trào lan rộng, cơ sở Mặt trận được tổ chức khá mạnh mẽ từ
nông thôn đến thành thị. Khi thời cơ đến, Việt Minh đã ra lệnh tổng khởi nghĩa giành
chính quyền về tay nhân dân.
Cách mạng Tháng Tám thành công, chính quyền cách mạng đứng trước tình thế
vô cùng hiểm nguy, Đảng ta chỉ rõ cần phải có những hình thức và biện pháp về tổ
chức để tăng cường khối đại đoàn kết toàn dân làm hậu thuẫn cho cuộc đấu tranh để
giữ vững chính quyền non trẻ. Theo sáng kiến của Chủ tịch Hồ Chí Minh, tháng 5-
1946 Hội Liên hiệp quốc dân Việt Nam gọi tắt là Hội Liên Việt được thành lập đã thu
hút thêm nhiều tầng lớp nhân dân kể cả một số nhân sĩ, địa chủ yêu nước, một số
người trong các tôn giáo, dân tộc thiểu số vì lẽ này, lẽ khác còn đứng ngoài Việt
Minh. Đến ngày 3-3-1951, Đại hội thống nhất Việt Minh - Liên Việt lấy tên là Mặt
trận Liên Việt.
Sau Hiệp định Giơnevơ, hai miền Nam Bắc thực hiện hai nhiệm vụ chiến lược
khác nhau song đều có nhiệm vụ chung là chống Mỹ cứu nước. Ngày 10-9-1955, Đại
hội Mặt trận Dân tộc Thống nhất tại Hà Nội đã quyết định thành lập Mặt trận Tổ quốc
Việt Nam và thông qua Cương lĩnh nhằm đoàn kết mọi lực lượng dân tộc, dân chủ và
hòa bình trong cả nước để đấu tranh chống đế quốc Mỹ và bè lũ tay sai.