tục, lễ nghi, hủ bại; đồng thời gây một phong trào văn hóa mới, một phong trào đời
sống mới dồi dào và mạnh mẽ.
Còn với “ông hoàng thơ tình” Xuân Diệu khi ứng cử đại biểu Quốc hội cũng
không ngần ngại thể hiện tinh thần dấn thân quyết liệt và tâm thế của nghệ sĩ - chiến
sĩ. “Làm chính trị, đối với tôi, là một bổn phận cấp bách hiện nay”. Ông nói rõ, trong
lúc cứu quốc, tất cả dân tộc ta đều là chiến sĩ... tất cả đều phải làm chính trị, đều phải
tỏ cái ý muốn của mình bênh vực cho chính thể nào. “Tôi ra ứng cử để mong bênh
vực cho dân chúng, để phá những chủ trương lạc hậu”.
Cùng với các đại biểu Quốc hội ở nhiều lĩnh vực khác, đội ngũ văn nghệ sĩ đã
góp phần tạo nên “thế hệ vàng” của Quốc hội. Họ không xem chính trị là một nghề
nghiệp. Họ xem đó là một nghĩa vụ thiêng liêng khi Tổ quốc cần. Bởi thế, nhà thơ
Xuân Diệu ấp ủ, khi độc lập đã yên, quyền dân đã vững, ông ao ước lại trở lại với
văn chương. “Vì không phải ai cũng có đủ cả mọi tài. Mình nên chuyên chú đến cái
chuyên môn của mình thì mới phát huy được năng lực tốt nhất của mình”.
Đến gần hơn với nhân dân
Tinh thần dấn thân vì “bổn phận” trước vận mệnh dân tộc tiếp nối ở các thế hệ
nghệ sĩ - nghị sĩ sau này, được bồi đắp tâm thế mới, tâm thế của người mang nặng
“món nợ” ân tình với nhân dân - đối tượng mà nghệ thuật luôn hướng tới. NSND
Trà Giang (đại biểu Quốc hội Khóa V, VI, VII) kể, khi lần đầu biết tin được giới
thiệu ứng cử, bà lo lắng vì nghe danh đại biểu Quốc hội quan trọng quá. “Trước khi
đi tiếp xúc cử tri, vận động mọi người bỏ phiếu cho mình, tôi đã gặp nhà thơ Chế
Lan Viên (đại biểu Quốc hội Khóa IV, V, VI, VII), hỏi ông xem sẽ phải nói những
gì; nhà thơ Chế Lan Viên bảo, cứ nói về trách nhiệm công dân, trách nhiệm diễn
viên với cuộc sống và kể chuyện làm phim cho mọi người nghe. Nói thì đơn giản
vậy, nhưng sau đó tôi cũng nghĩ lại nghề diễn viên của mình và trách nhiệm của
nghệ sĩ trước thời cuộc”.
Là người của công chúng, NSND Trà Giang nhận ra sự nổi tiếng là một kênh
kết nối hiệu quả với cử tri. Như khi bà ứng cử tại Quảng Ngãi (Khóa VI), một tỉnh
mới giải phóng được 1 năm, có những khác biệt về văn hóa giữa hai miền Nam -
Bắc, nhưng may mắn là một số bộ phim bà đóng ngoài Bắc đã được chiếu trong Nam
và được người dân ở đây yêu thích, đón nhận. “Nghe diễn viên nói chuyện dễ thuyết
phục hơn, vì họ thấy gần gũi, dễ hiểu và bởi đời sống trong phim cũng là đời sống
ngoài đời của người dân” - NSND Trà Giang bộc bạch, chính “đời sống thật” trong
nghệ thuật ấy đã tạo thuận lợi cho bà bước vào nghị trường, đến gần nhân dân và cử
tri - những người bầu ra mình.