Thanh lap Trung doan Khong quan tiem kich dau tien

Thanh lap Trung doan Khong quan tiem kich dau tien

1 Page 1

▲back to top
Thành lập Trung đoàn Không quân tiêm kích đầu tiên
Trung tá Phạm Dương Quý
Ngày 3-2-1964, đúng vào kỷ niệm 34 năm ngày thành lập Đảng Lao động
Việt Nam, trung đoàn không quân 921 được thành lập. Để có được ngày đó, từ những
năm trước, với tầm nhìn xa, trông rộng của Đảng, của Bác Hồ, những chiến sĩ không
quân đầu tiên đã được cử đi học lái
máy bay chiến đấu.
Tháng 3-1956, cùng với các
đoàn cán bộ, chiến sĩ thuộc Ban
nghiên cứu sân bay được cử đi học
tập ở các nước, đoàn học lái máy bay
tiêm kích có 50 đồng chí, do đồng chí
Phạm Dưng làm trưởng đoàn được cử
sang học tập tại Trung Quốc. Sau do
yêu cầu nhiệm vụ, đồng chí Đào Đình
Luyện được điều về thay đồng chí
Phạm Dưng. Đến tháng 3-1963, trải
qua 7 năm học tập, rèn luyện, vượt
qua mọi khó khăn, lớp phi công tiêm
kích chiến đấu đầu tiên của Quân đội
nhân dân Việt Nam đã cơ bản hoàn
thành các khoa mục, bài học bay cơ
bản loại máy bay MIG-17.
Liên Xô và Trung Quốc trang
bị cho ta máy bay MIG-15 và MIG-
17. Cuối tháng 3-1963, các máy bay
đã lắp ráp xong, sẵn sàng thực hiện
nhiệm vụ. Ngày 12-4-1963, đại tá
Đặng Tính, Cục trưởng Cục Không quân ký công văn giao cho đoàn 32 chiếc máy
bay chiến đấu kiểu MIG-17, 4 chiếc máy bay kiểu MIG-15, 42 xe đặc chủng, xe cơ
động và 8 rơ móc thùng chứa thiết bị kèm theo.

2 Page 2

▲back to top
Trên sân bay Mông Tự (Vân Nam) gần với biên giới của Tổ quốc, cán bộ, phi
công trung đoàn được học bay ứng dụng, bay thực hành sát hơn với thực tế. Anh em
tranh thủ ngày đêm miệt mài học tập đã được nhanh chóng trở về Tổ quốc. Ai cũng
muốn mình có tên trong danh sách về ngày đầu, đợt đầu. Những đợt kiểm tra, khảo
sát đều vượt chỉ tiêu, ai cũng biết độc lập bay, bay rất bài bản, linh hoạt, tiến độ tốt,
an toàn cao. Đến cuối năm 1962, mỗi phi công đã bay được 300 giờ trên MIG-17,
bay chiến đấu biên đội 2 chiếc, 4 chiếc,
bay đêm khí tượng giản đơn, bay biển...
Tiêu biểu cho những đồng chí bay xuất
sắc của trung đoàn là các đồng chí:
Nguyễn Ngọc Độ, Lê Minh Huân, Phạm
Ngọc Lan... Cán bộ, thầy giáo bạn tin
tưởng nhận xét: “Chất lượng bay không
hề thua kém bất kỳ bộ đội không quân
nước nào”.
Tình hình học tập của anh em rất tiến bộ. Máy bay, trang bị đã có, Cục không
quân nghiên cứu xem xét tính hình thực tế các công tác chuẩn bị của ta và của bạn.
Cục đã làm công văn đề nghị Bộ Quốc phòng cho phép thành lập trung đoàn Không
quân tiêm kích đầu tiên và được trên chấp nhận. Theo sự chỉ đạo của trên, phải bồi
dưỡng đào tạo cán bộ để bảo đảm sẵn sàng chiến đấu khi cần thiết, có khả năng phát
triển lớn mạnh, biên chế cơ quan đơn vị hoàn chỉnh, nhất là cán bộ chỉ huy, tham
mưu chính trị, kỹ thuật, hậu cần... Mọi mặt đặt dưới sự lãnh đạo trực tiếp của Cục
không quân (sau là Quân chủng Phòng không-Không quân).
5 giờ sáng ngày 31-7-1963 chuyến tàu chở cán bộ, chiến sĩ các thành phần bổ
sung cho đơn vị rời ga Hà Nội lên đường, tất cả đều tập kết ở sân bay Mông Tự.
Trên sân bay, anh em đang khẩn trương luyện tập, chuẩn bị cho lễ ra mắt của trung
đoàn. Mọi người được nhận quân, tư trang của Quân đội nhân dân Việt Nam từ bên
nước gửi sang: mũ, quân hàm, quần áo... Anh em ngắm nhìn, nâng niu sao mũ, quân
hàm.. Ngoài giờ bay huấn luyện, tập đội ngũ ra anh em là phẳng phiu, chăm vuốt
những bộ quân phục mới. Những đồng chí có huân chương, huy chương được phép
đeo trong ngày vinh dự đó. Không khí đoàn kết thấm tình đồng chí, tình anh em tràn
ngập trong đơn vị.
Đồng chí Trung đoàn trưởng Đào Đình Luyện đề nghị Hội đồng quân nhân
đơn vị thảo luận, nghiên cứu đặt tên cho đơn vị, vẽ cắt ma-két phù hiệu sơn lên máy
bay sao cho phù hợp với không quân chiến đấu, đơn vị không quân tiêm kích phản

3 Page 3

▲back to top
lực đầu tiên. Hội đồng quân nhân và anh em đều nhất trí đề nghị lên cấp trên lấy tên
trung đoàn là “Sao Đỏ”, “Đoàn không quân Sao Đỏ”. Phù hiệu sơn lên máy bay là
quốc kỳ của Tổ quốc được cách điệu. Đề nghị trên đã được cấp trên chấp nhận. Số
phi công đã có 70 đồng chí, trong đó 33 đồng chí đã bay tốt MIG-17. Các cơ quan,
đơn vị, các bộ phận đã dần dần ổn định. Những ngày đầu, đồng chí trung tá Đào
Đinh Luyện được bổ nhiệm làm Trung đoàn trưởng, đồng chí thiếu tá Đỗ Long làm
Chính ủy, đồng chí thiếu tá Trần Mạnh làm Trung đoàn phó, đồng chí Lê Văn Thọ
làm Tham mưu trưởng, đồng chí Trần Doãn Tuyết làm quyền Chủ nhiệm chính trị;
đồng chí đại úy Võ Duy Cư làm Tiểu đoàn trưởng kỹ thuật, đồng chí thượng úy Trần
Ngọc Châu làm Tiểu đoàn phó...
8 giờ sáng ngày 3-2-1964, trên sân bóng của sân bay Mông Tự, toàn thể cán
bộ, chiến sĩ trung đoàn tập trung đầy đủ. Sau lễ chào cờ, đồng chí Thiếu tướng Trần
Quý Hai, đại diện Bộ Quốc phòng, đọc quyết định thành lập trung đoàn không quân
tiêm kích mang phiên hiệu 921 rồi trao lá cờ “Quyết thắng” cho trung đoàn. Trung
đoàn trưởng Đào Đình Luyện thay mặt cán bộ, chiến sĩ đơn vị, nhận lá cờ “Quyết
thắng”. Trung đoàn trưởng nâng cao lá cờ, hứa với Đảng, Nhà nước, nhân dân, quân
đội sẽ mang lá cờ này phất cao trên bầu trời Tổ quốc, lập những chiến công vang dội
trên bầu trời Tổ quốc.
Nguồn: Sự kiện và Nhân chứng, số 130, tháng 10/2004, tr. 12 – 13.